LIFE_AT_BARKAS_STUDIO_E04.mp4 🎥💡🛠️

Ik weet niet of het je is opgevallen, maar het gaat niet zo lekker met de Nederlandse cinema.

Het duurde dit jaar best wel even voordat een Nederlandse film in de bioscoop eindelijk de 100k bezoekers aantikte.

Een schrale situatie, maar er gloort gelukkig ook hoop.

Het is helemaal niet mijn soort film, maar van het succes van een film als Loverboy: Emoties Uit schrokken vorig jaar hier en daar denk ik wel wat producenten en distributeurs wakker uit hun comfortabel-comatueuze romcom-koortsdroom.

Interessante gedachte, die film is een soort levende tegenstelling: 100% indie enerzijds, 100% commercieel anderzijds. En als je er wat langer over nadenkt volgde hij min of meer de New Kids route. Eerst online je publiek vinden met gratis snippets, en als je dat naar je aas gelokt hebt en het hapt, trek je de hengel op en je publiek de bioscooop in. Alwaar je serieus pecunia maakt.

Ook een film als The North is een lichtpuntje in een verder vrij donkere lokale filmperiode. Voor 75k met twee acteurs en een minicrew een Engelstalige film maken, en daar vervolgens in Nederland meer dan 100k bezoekers naar toe trekken. Een 100% indie (en dit keer ook meer arty) film die handig meelift op de post-Covid-outdoor-wave en met een hele duidelijke doelgroep ook serieus levensvatbaar is.

Beide films lukte het om jonge mensen te vinden die daadwerkelijk bereidt zijn om zich los te rukken van het vliegenlijm waarmee de streamers ze op de bank hadden gevangen.

Het kan dus (nog) wel.

Toegegeven, het zijn geen mega publieksknallers in de traditie van Schatjes, Soldaat van Oranje, Gooische Vrouwen de Kutfilm en de New Kids'en, maar ze hebben wel degelijk bestaansrecht en tonen ons een weg naar een Nederlandse cinema die wèl eigen is. Ik zie het als films die voortkomen uit het kaalgeslagen Nederlandse cultuurlandschap anno 2025 waarvoor we één iemand mogen bedanken: Halbe Zijlstra. De man die hoogstpersoonlijk de Nederlander ervan heeft overtuigd dat zijn eigen cultuur niks waard is.

Andere angle op hetzelfde onderwerp. Ben je onlangs nog wel eens in Eye geweest? En nee, ik ga het hier niet hebben over de erbarmelijke situatie waarin dat instituut zich beleidsmatig bevindt (ik hoop en wens dat ze die te boven komen). Ik wil het hier heel even hebben over de demografische ontwikkeling van het publiek van die instelling. Het was alweer even geleden dat ik er 's middags koffie gedronken had (ik vind dat widescreen raam met uitzicht op het IJ nog steeds een van de sterkste architectonische toevoegingen aan Amsterdam sinds iemand op het idee kwam om een dam in de Amstel te bouwen, dus ik kom er graag), maar mèèèèèèèèn als er één plek is waar je momenteel met je neus op de feiten van de vergrijzing van ons land en de teloorgang van de Nederlandse cinema wordt gedrukt dan is het daar wel. Het lijkt daar wel een bejaardensoos. Dàt is wat mij betreft het èchte probleem van Eye.

Begrijp me niet verkeerd, ik zie dat niet als de schuld van Eye, ik zie dat als een symptoom van het gebrek aan een sterke Nederlandse cinemacultuur. Er is een hele generatie opgegroeid in ons land die denk ik niet eens meer weet dat er ook films zonder superhelden worden gemaakt. Die verder kijkt dan films met shots die langer staan dan drie seconden. Dat kun je niet alleen wijden aan tiktok, snapchat of andere hersenspoelmachines. Dat is gewoon structureel heel slecht cultureel beleid van een overheid die de mond vol heeft van trots zijn op Nederland maar neerkijkt op zijn eigen cultuursector.

Wat dat betreft was ook de publiekspremiere van Hardcore Never Dies in Pathé De Kuip in Rotterdam ook wel echt een sprankje hoop voor de Nederlandse cinema. Ik weet niet of je het nog kan herinneren, maar ik hoorde laatst dat het ze daar een maand geleden pas is gelukt om de laatste gabbers van de toiletten te verwijderen. Je mag het gerust legendarisch noemen:

Dit waren zo wat beslommeringen die bij me opkwamen toen ik vorige week dit alleraardigste artikel 'With Cheap Tickets and Lax Etiquette, a Theater Builds an Older Fan Base' las in The New York Times. Tuurlijk moest ik in eerste instantie denken aan die nieuwe demografie van Eye. Want ja, als zij net als de Koreaanse bios uit dat artikel rustig zo door blijven programmeren als ze nu doen, dan komen er over drie jaar echt alleen nog maar slapende en stinkende boomers op ze af. Maar dat kun je ze bijna niet kwalijk nemen, want Halbe Zijlstra.

In tweede instantie zag ik het ook als hoopgevend, als inspiratie, nee als opdracht, om net als films als Loverboy, The North of Hardcore Never Dies je eigen publiek te definiëren. En dat publiek vervolgens naar de bioscoop te trekken, een kaartje te laten kopen en daarvoor daadwerkelijk iets unieks terug te geven dat alleen wij Nederlanders (in al onze pracht en lelijkheid) kunnen maken in plaats van een plas kots als De Bakra's of Liever Verliefd Op Bali Of Trouwen Op Ibiza Of Hoe Heette Dat Eiland Ook Alweer Waar Iedereen Op Vakantie Ging Toen De Vliegtickets Nog Te Betalen Waren?

Wat wil ik eigenlijk precies zeggen?

Laten we in 2026 de lat hoger blijven leggen. Laten we zoeken naar verhalen die over Nederland gaan, maar die zo goed, bijzonder, schokkend, confronterend of inspirerend zijn dat mensen ze willen zien op de mooiste plek ter wereld: in de bioscoop.

Want als wij niet vechten voor de bioscoop dan doet niemand in dit koude kikkerland het.

Met die gedachte wens ik je fijne feestdagen toe (hoe je ze ook doorbrengt) en zal ik je tot begin januari niet lastigvallen met epistels mijnerzijds.

Veel liefs & inspiratie,

Victor

Ps. Ik moet het toch een keer vragen, want ook dat is de Nederlandse cinemacultuur en aangezien je de komende twee weken van me af bent heb je tijd om er even over na te denken: rara wie van de acteurs op onderstaande foto pakt 21 jaar na de release van Shouf Shouf Habibi nog hoofdrollen in films en hoe kan dat?